System kaucyjny to mechanizm promujący recykling i ponowne wykorzystanie opakowań. W Polsce działa od października 2025 roku. Od 1 października w sklepach zaczną pojawiać się napoje w opakowaniach objętych systemem, a więc takie, na których znajduje się wyraźny znak kaucji z jej kwotą.
W niektórych krajach szklana butelka wielokrotnego użytku wraca na rynek kilkanaście razy. To korzyść dla nas i środowiska.
Z systemów kaucyjnych korzysta już 180 mln Europejczyków. To stanowi ponad jedną czwartą populacji naszego kontynentu.
Oszczędność surowców - zużyjemy mniej plastiku, aluminium i szkła do produkcji nowych opakowań.
Czystsze środowisko - mniej butelek i puszek porzuconych w parkach, lasach czy nad wodą.
Świadome podejście - opakowanie to nie odpad, lecz wartościowy materiał, który warto wprowadzić z powrotem do obiegu.
Wysoki poziom selektywnej zbiórki opakowań - co najmniej 77% już od 2025 r. i aż 90% od 2029 r.
Więcej materiałów z recyklingu w jednorazowych butelkach z plastiku (razem z zakrętkami i wieczkami) - zawartość tworzyw sztucznych z recyklingu wyniesie co najmniej 25% od 2025 r. i 30% od 2030 r.
Systemy kaucyjne obowiązują z powodzeniem w wielu krajach Europy. Korzysta z nich 180 mln Europejek i Europejczyków.
Sukces tego rozwiązania pokazują liczby, a dokładniej poziomy zbiórki jakie osiągane są dzięki systemom kaucyjnym. W Niemczech przy zbieraniu opakowań w systemie kaucyjnym uzyskuje się poziom 97% zbiórki, a w Norwegii 95% dla butelek PET. Dobrym przykładem jest też Litwa, która wprowadziła system kaucyjny w 2016 roku i w ciągu 2 lat osiągnęła poziom zwrotu opakowań wynoszący 90%. A to oznacza, że zdecydowana większość opakowań, wraca do tych, którzy wprowadzili je na rynek.
Od 1 października 2025 roku obowiązuje w Polsce system kaucyjny. Wprowadzone nowelizacją ustawy kaucyjnej zmiany mają na celu doprecyzowanie przepisów dotyczących wydawania, cofania i zmieniania zezwolenia na prowadzenie systemu kaucyjnego. Nowelizacja uwzględnia również postulaty branży dotyczące m.in. podążania kaucji za opakowaniem w całym łańcuchu sprzedaży, wyłączenie opakowań po produktach mlecznych czy wprowadzenia zharmonizowanego systemu oznakowania.
Podstawą do wprowadzenia w Polsce systemu kaucyjnego była dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady Unii Europejskiej 2019/904 w sprawie zmniejszenia wpływu niektórych produktów z tworzyw sztucznych na środowisko (tzw. dyrektywa SUP).
Nałożyła ona na państwa członkowskie obowiązek zapewnienia selektywnej zbiórki do celów recyklingu. Przedsiębiorcy wprowadzający do obrotu napoje w opakowaniach będą obowiązani osiągnąć określone poziomy selektywnego zbierania opakowań i odpadów opakowaniowych w ramach systemu (77% od 2025 r. i 90% od 2029 r.).
Dodatkowo, dla butelek jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych będą obowiązani do zapewnienia, aby opakowania te, włącznie z ich zakrętkami i wieczkami, zawierały udział wagowy wynoszący co najmniej: od 2025 r. – 25% tworzyw sztucznych pochodzących z recyklingu i od 2030 r. – 30% tworzyw sztucznych pochodzących z recyklingu.
Zgodnie z zasadą rozszerzonej odpowiedzialności producenta, wprowadzający napoje w opakowaniach objętych systemem kaucyjnym będą finansowali system kaucyjny. Wprowadzający, będą ponosili koszty związane m.in. ze zbiórką, odbieraniem i transportem opakowań i odpadów czy prowadzeniem ewidencji i rozliczaniem kaucji. System będzie dodatkowo finansowany z niezwróconej kaucji oraz ze sprzedaży materiałów pochodzących z recyklingu. Ustawa dopuszcza funkcjonowanie na rynku kilku operatorów systemu kaucyjnego.
Strona zawiera materiały do pobrania i nieodpłatnego wykorzystania na publicznych kanałach mediów społecznościowych oraz innych nośnikach, w tym w formie drukowanej.
Korzystających prosimy:
Podręcznik systemu kaucyjnego dla przedsiębiorstw
Broszura informacyjna o systemie kaucyjnym dla osób prowadzących jednostki handlowe.
Mały Podręcznik Systemu Kaucyjnego
Ulotka w formacie A4 do druku (bez kolorów), zawierająca podstawowe informacje o systemie kaucyjnym, opisane w przystępnej formie, na 6 stronach.
ZESTAW 1 - Plakaty w rozmiarze A4
Grafiki w formacie PNG o zasadach systemu oraz zwrocie kaucji. Łącznie to 4 gotowe pliki.
ZESTAW 2 – Plakaty w rozmiarze A2
Grafiki w formacie PNG o zasadach systemu oraz zwrocie kaucji. Łącznie to 6 gotowych plików.